جمع‌آوری مصالح حاصل از تخریب شامل بتن، آجر، فلزات، چوب و سایر ضایعات ساختمانی می‌شوند و مدیریت درست آن‌ها نه تنها هزینه‌ها را کاهش می‌دهد بلکه به حفظ محیط زیست و استفاده مجدد از منابع کمک می‌کند. بسیاری از پیمانکاران و تیم‌های ساختمانی هنوز روش‌های اصولی جمع‌آوری و تفکیک مصالح را نمی‌شناسند، که همین امر باعث هدررفت منابع آن‌ها می‌شود. برای آشنایی و یادگیری اصولی می‌توانید در دوره‌های مجری حرفه‌ای مهندس مسرور قریشی شرکت کنید تا در این زمینه به یک فرد حرفه‌ای برای مدیریت انواع پروژه‌ها تبدیل شوید.

نحوه جمع آوری مصالح حاصل از تخریب ساختمان

انواع مصالح حاصل از تخریب 

در پروژه‌های ساختمانی و تخریب، مصالح مختلفی تولید می‌شود که هر کدام ویژگی‌ها، کاربرد و روش جمع‌آوری خاص خود را دارند. شناخت انواع این مصالح، اولین قدم برای مدیریت اصولی، تفکیک و بازیافت آن‌ها است. انواع مصالح حاصل بعد از تخریب ساختمان:

  • مصالح سنگی و سیمانی: شامل بتن، آجر، ملات و سنگ‌های ساختمانی است. بتن و آجر معمولا بعد از خرد شدن قابل بازیافت هستند و می‌توانند در ساخت بتن جدید، کف‌سازی و راه‌سازی استفاده شوند.
  • چوب و تخته: این دسته شامل چهارچوب‌ها، تخته چندلایه، درب و پنجره‌های چوبی و تخته‌های پشتیبان قالب‌بندی بتن است.
  • فلزات و آهن‌آلات: میلگرد، تیرآهن، ورق فلزی و سایر آهن‌آلات هستند. فلزات ارزش اقتصادی بالایی دارند و تقریبا همه قابل بازیافت هستند. تفکیک فلزات آهنی و غیرآهنی قبل از جمع‌آوری، باعث صرفه‌جویی در زمان و هزینه بازیافت می‌شود.
  • پلاستیک و مصالح مصنوعی: این گروه شامل لوله‌های PVC، عایق‌ها، پوشش‌ها و پلاستیک‌های ساختمانی است. پلاستیک‌های قابل بازیافت را می‌توان دوباره به محصولات ساختمانی یا صنعتی تبدیل کرد.
  • مصالح غیرقابل بازیافت یا ویژه: که شامل مصالح آلوده، مواد شیمیایی یا شیشه شکسته هستند که این مصالح معمولا به روش‌های خاص دفع یا بازیافت محدود مدیریت می‌شوند تا خطر محیط زیستی نداشته باشند.

 

روش‌های جمع آوری مصالح تخریب در ساختمان

جمع‌آوری مصالح حاصل از تخریب می‌تواند تا حد زیادی هزینه‌ها را کاهش دهد. انتخاب روش مناسب جمع‌آوری به نوع مصالح، حجم پروژه و تجهیزات موجود بستگی دارد. انواع روش‌های جمع آوری مصالح حاصل از تخریب در ساختمان شامل:

جمع‌آوری دستی

کارگران با استفاده از ابزارهای سبک مانند بیل، کلنگ، سطل و چرخ‌دستی مصالح را جمع‌آوری می‌کنند. این روش مناسب پروژه‌های کوچک یا فضاهای محدود است و نسبت به جمع آوری ماشینی هزینه بسیار پایین‌تری دارد. اما زمان بر است و نیاز به نیروی انسانی بیشتری دارد و ریسک آسیب فیزیکی در آن بالاتر است.

 

جمع‌آوری مکانیزه

استفاده از ماشین‌آلات سنگین مانند بیل مکانیکی، لودر، جرثقیل و کامیون برای جابجایی مصالح سنگین و حجم بالا کاربرد دارد. این روش مناسب پروژه‌های بزرگ و صنعتی است که سرعت بالا در جمع‌آوری و جابجایی دارد و ریسک آسیب فیزیکی به کارگران را کاهش می‌دهد. ولی برای انجام آن نیاز به فردی متخصص و ماهر است تا آسیبی به دیوارهای مجاور همسایه وارد نسازد.

 

نکات ایمنی در جمع آوری مصالح 

جمع‌آوری مصالح حاصل از تخریب، اگر بدون رعایت اصول ایمنی انجام شود، می‌تواند خطرات جدی برای کارگران و محیط پروژه ایجاد کند. رعایت نکات ایمنی باعث کاهش حوادث، محافظت از سلامت نیروی کار و حفظ کیفیت مصالح جمع‌آوری شده می‌شود. برخی از مهم‌ترین نکات ایمنی برای جمع آوری مصالح عبارتند از:

  • استفاده از تجهیزات ایمنی فردی (PPE)، کلاه ایمنی، دستکش و کفش ایمنی برای محفاظت از پا در برابر فشار و ضربه ضروری است.
  • جلوگیری از تجمع بیش از حد کارگران در نقاط پرخطر
  • حفظ فاصله از ماشین‌آلات سنگین و تجهیزات مکانیزه
  • مشخص کردن مسیرهای عبور و مرور ایمن
  • ارائه آموزش‌های تخصصی در مورد جمع‌آوری مصالح، جابجایی و تفکیک
  • آموزش استفاده صحیح از تجهیزات مکانیزه و دستی
  • آموزش شناسایی خطرات احتمالی و اقدامات پیشگیرانه
  • استفاده از نوارها و حفاظ‌ها برای جلوگیری از سقوط مصالح از ارتفاع
  • استفاده از تجهیزات مکانیزه برای مصالح سنگین
  • شناسایی مصالح آلوده یا شیمیایی و جداسازی مصالح غیرقابل بازیافت
  • جابه جایی عملک گاز توسط مامور اداره گاز، جابه جایی کنتور آب، برق و سیم اینترنت و تلفن

انتقال و نگهداری مصالح بعد از تخریب

این مرحله نه تنها برای مدیریت پروژه اهمیت دارد، بلکه بر ایمنی، بازیافت و کاهش هزینه‌ها نیز تاثیر مستقیم دارد. آجر و مصالح سالم و قابل استفاده برای ساختن اتاق نگهبانی، اتاق کارگران و یا سرویس بهداشتی در محل کارگاه مورد استفاده قرار می‌گیرند. نخاله‌های دیگر نیز به صورت کامل جمع آوری می‌شوند و از ساختمان خارج می‌شوند تا محیط کار به صورت کامل پاکسازی شود. همچنین برخی از مواد  نیز مانند آهن‌آلات به صورت کیلویی فروخته می‌شوند که این کار باعث صرفه‌جویی درکاهش هزینه و ایجاد ارزش اقتصادی برای پروژه می‌شود.

 

مزایای جمع‌‌آوری مصالح حاصل از تخریب به صورت اصولی

جمع‌آوری مصالح حاصل از تخریب به روش اصولی نه تنها به بهره‌وری پروژه کمک می‌کند بلکه مزایای اقتصادی، محیط زیستی و ایمنی فراوانی دارد. در ادامه با مزایا و اهمیت جمع آوری مصالح بعد از تخریب آشنا خواهید شد که عبارتند از:

  • جمع‌آوری اصولی و تفکیک مصالح قابل بازیافت، باعث می‌شود بتوان مصالح سالم و قابل استفاده مجدد را دوباره در پروژه‌ها به کار برد.
  • مصالحی که به روش اصولی جمع‌آوری و تفکیک شده‌اند، می‌توانند به فروش یا استفاده در پروژه‌های دیگر برسند.
  • جلوگیری از ریختن ضایعات در طبیعت یا محل‌های غیرمجاز و کاهش آلودگی 
  • جمع‌آوری و حمل اصولی مصالح از ریزش، سقوط یا پراکندگی مصالح جلوگیری می‌کند.
  • کاهش حوادث ناشی از برخورد یا لغزش مصالح در محل تخریب
  • تفکیک و جمع‌آوری مصالح به صورت اصولی، فرآیند پروژه را سازماندهی شده و منظم نگه می‌دارد.
  • سهولت در نگهداری، حمل و نقل و استفاده مجدد از مصالح

 

کلام پایانی

با رعایت اصول و استانداردهای صحیح، می‌توان مصالح قابل بازیافت را دوباره استفاده کرد و حتی به یک منبع درآمد جانبی و فرصت اقتصادی تبدیل نمود. اگر می‌خواهید این فرآیند به صورت کاملا حرفه‌ای، سریع و ایمن انجام شود، می‌توانید از تجربه و تخصص مهندس مسرور قریشی استفاده کنید. ایشان با سال‌ها تجربه در پروژه‌های صنعتی و ساختمانی، جمع‌آوری و مدیریت مصالح حاصل از تخریب با رعایت تمام نکات ایمنی و زیست‌محیطی به شما کمک می‌کنند تا بهتر بتوانید به یک مجری و یا ناظر حرفه‌ای تبدیل شوید.

 

سوالات متداول

چرا جمع‌آوری اصولی مصالح تخریب مهم است؟

جمع‌آوری اصولی باعث صرفه‌جویی در هزینه‌ها، افزایش ایمنی کارگران، حفاظت از محیط زیست و امکان بازیافت مصالح می‌شود. همچنین پروژه‌ها را منظم‌تر و سازمان‌یافته‌تر می‌کند.

آیا جمع‌آوری مصالح تخریب ارزش اقتصادی دارد؟

بله. مصالح قابل بازیافت می‌توانند دوباره در پروژه‌ها استفاده شوند یا به فروش برسند و یک منبع درآمد جانبی برای پیمانکاران و پروژه‌ها ایجاد کنند.

آیا همه مصالح تخریب قابل بازیافت هستند؟

خیر. مصالحی مثل بتن، آجر، فلز و چوب سالم معمولا قابل بازیافت هستند، اما پلاستیک‌های آلوده، گچ مخلوط با مواد شیمیایی و شیشه شکسته باید به روش‌های ویژه دفع شوند.